Oud en nieuw in een dorp heeft een eigen sfeer. Je kent je buren, de kinderen spelen samen op straat en om middernacht staat de halve wijk elkaar gelukkig nieuwjaar te wensen. Juist omdat iedereen zo dicht op elkaar leeft, merk je ook snel wanneer iets misgaat: een gewonde vinger, een paniekerige hond of een buurman die zich ergert aan knallen om vier uur ‘s middags.
Met een beetje voorbereiding voorkom je de meeste problemen. Hieronder vind je zeven tips die je helpen om de jaarwisseling veilig én gezellig te houden, voor jezelf en voor de mensen om je heen.
Tip 1: zoek uit wat er in jouw gemeente geldt
Landelijke regels bepalen wanneer je consumentenvuurwerk mag afsteken, meestal op oudejaarsavond vanaf 18.00 uur tot 02.00 uur ‘s nachts. Daarnaast mogen gemeenten zelf extra afspraken maken. Denk aan vuurwerkvrije zones rond zorginstellingen, kerken, dierenverblijven of het dorpsplein. Ook kleinere gemeenten maken hier steeds vaker gebruik van.
Kijk daarom ruim voor 31 december op de website van je gemeente of in het lokale nieuws. Zo weet je waar je wel en niet kunt afsteken en voorkom je een boete of discussie op straat.
Tip 2 en 3: koop legaal en steek veilig af
Koop je vuurwerk alleen bij een erkende verkoper in de toegestane verkoopdagen. Illegaal vuurwerk of zelfgemaakte knallers zijn onvoorspelbaar en veroorzaken elk jaar ernstige verwondingen. Legaal vuurwerk herken je aan een Nederlandstalige gebruiksaanwijzing en een CE-markering.
Daarnaast maakt de manier van afsteken veel verschil. Een paar eenvoudige gewoontes houden iedereen heel:
- Draag een vuurwerkbril, ook als toeschouwer.
- Steek af op een vlakke, stevige ondergrond, ver van auto’s en ramen.
- Gebruik een aansteeklont of lange aansteker en buig nooit over het vuurwerk.
- Ga nooit terug naar een weigeraar; gooi er na een tijdje water over.
- Houd een emmer water klaar en laat kinderen niet alleen afsteken.
Tip 4 en 5: houd rekening met je buren
In een dorp woon je vaak op loopafstand van ouderen, jonge gezinnen en mensen die ‘s nachts moeten werken. Overleg gerust even met je buren over wanneer en waar jullie afsteken. Een kort gesprek voorkomt veel ergernis, en vaak levert het ook een gezellig moment op als je samen naar het vuurwerk kijkt.
Ruim de volgende ochtend je eigen resten op, en help eventueel mee in de straat. Vuurwerkafval op de stoep en in tuinen is niet alleen rommelig, maar kan ook nog onontplofte delen bevatten die gevaarlijk zijn voor spelende kinderen. Wil je weten wat er in jouw omgeving speelt rond de feestdagen, dan kun je het laatste nieuws uit Didam en omgeving volgen via www.dedidamgids.nl, zodat je op de hoogte blijft van wat er lokaal gebeurt.
Merk je toch overlast, zoals vuurwerk dat ver buiten de toegestane tijden wordt afgestoken of vernielingen, spreek mensen dan eerst rustig aan als dat veilig voelt. Lukt dat niet, dan kun je contact opnemen met de wijkagent of de gemeente.
Tip 6: bescherm je huisdieren en dieren in de buurt
Honden, katten en konijnen raken snel in paniek van harde knallen en felle flitsen. Laat je hond op oudejaarsdag in het licht uit en houd hem aan de lijn. Houd katten ‘s avonds binnen, sluit de gordijnen en zet zacht de radio of televisie aan om geluiden te dempen. Geef je dier een plekje waar het zich kan verstoppen, en blijf zelf vooral kalm.
Op het platteland lopen ook paarden, schapen en koeien in de wei. Steek daarom nooit vuurwerk af in de buurt van stallen of weilanden. Konijnen en cavia’s die buiten wonen, zet je liefst tijdelijk in een schuur of binnen. Twijfel je over een angstig dier, vraag dan ruim van tevoren advies aan je dierenarts.
Tip 7: vier het samen
Veel dorpen organiseren rond de jaarwisseling iets gezamenlijks: een vreugdevuur, een nieuwjaarsduik, een centrale vuurwerkshow of een borrel in het dorpshuis. Doe mee of help bij de organisatie. Samen vieren is vaak veiliger, omdat er toezicht is en vuurwerk op één plek wordt afgestoken. Bovendien leer je zo nieuwe dorpsgenoten kennen.
Heb je zelf een idee, zoals een buurtbarbecue op oudejaarsmiddag of een gezamenlijke opruimactie op nieuwjaarsdag? Bespreek het met de buren of de dorpsraad. Kleine initiatieven groeien in een dorp vaak snel uit tot een mooie traditie.
Een goed begin van het nieuwe jaar
Een geslaagde jaarwisseling draait niet om de hardste knal, maar om een avond waarop iedereen zich prettig en veilig voelt. Als je de regels kent, voorzichtig omgaat met vuurwerk en een beetje rekening houdt met mens en dier, begint het nieuwe jaar in je dorp precies zoals het hoort: met goede zin en zonder schade.